Sortino vs Calmar Ratio: Downside dev hay MaxDD làm denominator?
So sánh Sortino (downside deviation) và Calmar (Maximum Drawdown). Cả hai chỉ phạt downside nhưng theo cách khác nhau. Bảng đối chiếu, ví dụ, áp dụng VN.
Sortino và Calmar đều chỉ tính downside risk — khác Sharpe ở chỗ này. Nhưng cách đo downside hoàn toàn khác: Sortino tính trung bình bình phương các phiên lỗ (statistical), Calmar chỉ lấy 1 con số MaxDD (event-based). Sortino smooth hơn theo thời gian, Calmar nhạy với 1 sự kiện duy nhất.
1. So sánh tóm tắt — Bảng đối chiếu
| Tiêu chí | Sortino | Calmar |
|---|---|---|
| Đo downside bằng | Downside deviation (statistical) | MaxDD (1 event) |
| Sensitivity outlier | Trung bình | Cực cao |
| Smooth theo thời gian | Có | Không (jumpy khi có DD mới) |
| Cửa sổ quy ước | Toàn sample | 36 tháng (CTA) |
| Năm xuất hiện | 1991 | 1991 |
| Phù hợp với | Strategy có upside skew | CTA, retail trader |
| Ngưỡng “tốt” | > 2 | > 1 |
2. Sortino Ratio — Định nghĩa nhanh
Sortino = (R - MAR) / Downside Deviation. Downside dev = sqrt(mean(min(R-MAR, 0)²)). Tính trên TẤT CẢ phiên lỗ, không chỉ MaxDD episode.
→ Đọc chi tiết: Sortino Ratio
3. Calmar Ratio — Định nghĩa nhanh
Calmar = CAGR / |MaxDD|. Chỉ dùng giá trị MaxDD trong cửa sổ (thường 36 tháng), bỏ qua các DD nhỏ hơn.
→ Đọc chi tiết: Calmar Ratio
4. Khác biệt cốt lõi
Sortino tổng hợp tất cả episodes downside thành 1 số thống kê. Calmar chỉ lấy 1 episode tệ nhất.
Hệ quả: chiến lược có 10 DD episodes nhỏ + 1 DD lớn → Sortino phản ánh trung bình, Calmar dominated bởi 1 DD lớn. Hai chỉ số có thể cho ra ranking khác nhau khi so sánh chiến lược.
5. Ví dụ minh hoạ — Khi nào ra số khác nhau
Strategy A: 20 phiên lỗ -1% mỗi phiên (đều đặn), MaxDD = -5% (cluster 5 phiên). Sortino tốt vì đều, Calmar tốt vì MaxDD nhỏ.
Strategy B: 5 phiên lỗ -0.5% + 1 sự kiện -15% (1 phiên). Sortino tốt (vì ít phiên lỗ), Calmar TỆ vì MaxDD = -15%.
→ Calmar giúp catch tail risk mà Sortino có thể miss.
6. Khi nào nên dùng cái nào
Dùng Sortino Ratio khi:
- Đánh giá chiến lược “smooth” có nhiều phiên lỗ nhỏ
- Khi muốn đo trung bình downside qua thời gian
- Strategy chưa có tail event lớn (sample chưa đủ phủ)
Dùng Calmar Ratio khi:
- Khi tâm lý nhà đầu tư là yếu tố quyết định (retail)
- CTA / managed futures (chuẩn industry)
- Strategy có tail event đã xảy ra trong sample
- Đánh giá chiến lược qua chu kỳ kinh tế đầy đủ
Dùng CẢ HAI khi:
Best practice: dùng cả 2. Nếu Sortino tốt nhưng Calmar tệ → cảnh báo có tail event 1 lần định nghĩa MaxDD. Cần thêm CVaR để confirm.
7. Tham khảo VN context
VN-Index 2018-2024 có 2 tail event (2018 Q4, 2022). Strategy backtest trên VN nên báo cáo cả Sortino + Calmar để Calmar phản ánh đúng tail risk thị trường.
8. Câu hỏi thường gặp
Sortino Ratio hay Calmar Ratio tốt hơn? Không có cái nào “tốt hơn” tuyệt đối — phụ thuộc loại chiến lược và đặc thù distribution returns. Xem mục 6 để chọn đúng.
Có thể dùng cả Sortino Ratio và Calmar Ratio cùng lúc không? Có và nên — quant fund chuyên nghiệp luôn báo cáo cả 2 (kể cả nhiều chỉ số khác) để cross-check và tránh blindspot.
Trên TTCK Việt Nam, cái nào phổ biến hơn? Tham khảo mục 7 — context VN có ảnh hưởng cụ thể đến cách diễn giải.
Ghi chú: Bài so sánh tổng hợp dựa trên định nghĩa chuẩn cộng đồng quant. Người đọc kiểm chứng trên dữ liệu của mình. Không phải khuyến nghị đầu tư.
Miễn trừ trách nhiệm: Nội dung mang tính phân tích định lượng, không phải khuyến nghị đầu tư. Nhà đầu tư tự chịu trách nhiệm với quyết định của mình.
Áp dụng vào tài khoản thật?
Mở tài khoản chứng khoán qua mã giới thiệu — nhận tư vấn 1-1, DIAMOND signal VN30 miễn phí 6 tháng, ưu đãi phí giao dịch.
CTCK VPS Securities
- Mã IB: 9836 (mở online 15 phút)
- Phí 0.15% · margin 13%/năm
- + DIAMOND signal VN30 — 6 tháng
- + Tư vấn cơ cấu danh mục 1-1
Gói VIP / DIAMOND
- Tín hiệu VN30 + Midcap hằng phiên
- Backtest 5-15 năm minh bạch
- Báo cáo NAV hằng tháng
- Workshop định lượng hằng tháng
⚠️ Giao dịch chứng khoán có rủi ro mất vốn. Chỉ đầu tư số tiền bạn có thể chịu mất. P.Thai Capital không khuyến nghị mua/bán cụ thể và không bảo lãnh lợi nhuận.
Lý thuyết bài này có thể test trên dữ liệu của bạn:
P.Thai Capital